15 Temmuz 2016 akşamı FETÖ mensubu askerler tarafından başlatılan darbe girişimi, Türkiye genelinde eş zamanlı hareketlerle başladı. Resmi verilere göre girişimde yaklaşık 9 bin askeri personel, 35 savaş uçağı, 37 helikopter, 74 tank, 246 zırhlı araç ve yaklaşık 4 bin silah kullanıldı. Darbeciler; Cumhurbaşkanlığı Külliyesi, TBMM, Emniyet Genel Müdürlüğü, Genelkurmay Başkanlığı, MİT ve diğer kritik kamu kurumlarını hedef aldı.
Meydan Çağrısı Gecenin Seyrini Değiştirdi
Girişimin akıbetini belirleyen en kritik gelişme, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın halka yaptığı meydan çağrısı oldu. Milyonlarca vatandaş sokağa çıkarak tankların önünde durdu. Polis teşkilatı, darbeye katılmayan askerler ve vatandaşların ortak direnişi sayesinde darbecilerin birçok kritik noktadaki ilerleyişi durduruldu. Sabaha kadar süren saldırılarda 253 kişi şehit oldu, 2 bin 196 kişi gazi statüsü kazandı.
Gece Boyunca Yaşanan Kritik Anlar
Saat 22.00 sıralarında Genelkurmay Başkanlığı çevresinden silah sesleri yükselirken, İstanbul Boğaziçi Köprüsü ile Fatih Sultan Mehmet Köprüsü askerler tarafından trafiğe kapatıldı. 22.10’da helikopterlerden MİT ve Genelkurmay Başkanlığına ateş açıldı, 22.35’te ise darbeci askerler Atatürk Havalimanı kontrol kulesine girdi.
Saat 23.10’da dönemin Başbakanı Binali Yıldırım televizyona bağlanarak yaşananları ilk kez kamuoyuyla paylaştı. Beş dakika sonra, saat 23.15’te Cumhurbaşkanı Erdoğan Marmaris’ten yaptığı açıklamayla vatandaşları meydanlara çağırdı. Bu çağrının hemen ardından, saat 23.30’da Genelkurmay Başkanı Hulusi Akar darbeciler tarafından rehin alındı.
Gece yarısını geçtiğinde, 00.13’te TRT ekranlarına zorla bir darbe bildirisi okutuldu; hükümet bunun korsan yayın olduğunu açıkladı. Saat 00.37’de Cumhurbaşkanı Erdoğan televizyon kanallarına FaceTime üzerinden bağlanarak ikinci kez meydan çağrısında bulundu ve bu görüntüler gecenin en kritik anlarından biri olarak hafızalara kazındı.
Bombardımanlar ve Direniş
01.01’de savaş uçakları Ankara Emniyet Müdürlüğünü hedef aldı. 01.39’da TBMM Genel Kurulu bombardıman altında olağanüstü toplandı. 01.40’ta Boğaziçi Köprüsü’nde darbeciler sivillerin üzerine ateş açarken, aynı saatlerde ülke genelindeki camilerden selalar okunmaya başlandı.
02.20’de Ankara Gölbaşı’ndaki Özel Harekat Daire Başkanlığı savaş uçaklarının hedefi oldu; bu saldırıda 45’i özel harekat polisi olmak üzere 51 polis şehit düştü. 02.30’da MİT Basın Danışmanı Nuh Yılmaz “Darbe püskürtüldü” açıklamasını yaptı, ancak sahadaki operasyonlar sabaha kadar sürdü. 02.42’de F-16’lar ve helikopterler TBMM’yi yeniden bombaladı, milletvekilleri sığınaklara indi.
Sabaha Karşı Kontrol Sağlandı
04.07’de Cumhurbaşkanı Erdoğan İstanbul Atatürk Havalimanı’na indi; binlerce vatandaş havalimanında toplanarak etrafında güvenlik koridoru oluşturdu. 05.20’de Başbakan Yıldırım 130 askerin gözaltına alındığını duyurdu. 06.42’de Boğaziçi Köprüsü’ndeki darbeci askerler güvenlik güçlerine teslim oldu; bu görüntüler girişimin başarısızlığının simgesi haline geldi.
07.35’te Türkiye genelinde 754 askerin gözaltına alındığı açıklandı. 08.11’de İstanbul’da uçak, metro ve vapur seferleri yeniden başladı. 10.41’de Akıncı Üssü’ndeki FETÖ mensuplarının bölgeden kaçmaya başladığı bildirildi.
Darbe Girişimi 22 Saat Sonra Bastırıldı
Saat 12.57’de dönemin Başbakanı Binali Yıldırım kamuoyuna yaptığı açıklamada kalkışmanın bastırıldığını duyurdu. Girişim, yaklaşık 22 saat süren yoğun bir mücadelenin ardından kontrol altına alındı. O ana kadar resmi açıklamalara göre 161 şehit, 1.440 yaralı ve 2.839 gözaltı bilgisi paylaşılmıştı; süreç tamamlandıktan sonra bilanço güncellenerek 253 şehit ve 2 bin 196 gazi rakamına ulaşıldı. 15 Temmuz gecesi, Türkiye Cumhuriyeti tarihinin en uzun ve en kritik gecelerinden biri olarak kayıtlara geçti.
